نحوه ثبت درآمدهای حاصل از سرمایهگذاریهای خیریه چگونه است

ثبت درآمدهای حاصل از سرمایه‌گذاری‌های خیریه در ایران، تابع قوانین خاص مالیاتی و حسابداری است. نحوه ثبت آن بستگی به این دارد که این سرمایه‌گذاری توسط **یک مؤسسه خیریه (NPO)** انجام شود یا توسط **افراد حقیقی/حقوقی با نیت خیر**.

در ادامه، نحوه ثبت را در دو حالت اصلی توضیح می‌دهم:

---

### ۱. سرمایه‌گذاری توسط مؤسسه خیریه (سازمان مردم‌نهاد - NPO)

وقتی یک خیریه رسمی (دارای شناسه ملی و کد اقتصادی) سرمایه‌گذاری می‌کند، هدف اصلی آن «الی الخیر» (کسب درآمد برای امور خیریه) است.

#### الف) رویه مالیاتی (مهم‌ترین بخش)
طبق **ماده ۲ آیین‌نامه اجرایی موضوع تبصره ۲ ماده ۱۳۹ قانون مالیات‌های مستقیم**، درآمدهای حاصل از سرمایه‌گذاری‌های مؤسسات خیریه و موقوفات، **مشروط بر آنکه در راستای اهداف خیریه هزینه شود، از پرداخت مالیات معاف هستند.**

* **نکته کلیدی:** برای بهره‌مندی از این معافیت، باید صورت‌های مالی و گزارش استفاده از معافیت مالیاتی را طبق دستورالعمل‌های سازمان امور مالیاتی تنظیم و به اداره امور مالیاتی ارائه کنند.
* چنانچه درآمد حاصله به مصرف خیریه نرسد، مشمول مالیات بر درآمد خواهد شد.

#### ب) رویه حسابداری
ثبت‌های حسابداری موسسات خیریه معمولاً با سود و زیانیِ شرکت‌های تجاری متفاوت است.
* **حساب درآمدهای سرمایه‌گذاری:** سودهای حاصل از سپرده‌های بانکی، اوراق بهادار یا سایر فعالیت‌های اقتصادی در حساب‌های درآمد (مانند درآمدهای بهره و سود سهام) ثبت می‌شود.
* **مصارف:** چون نیت خیریه است، این درآمدها معمولاً در پایان دوره مالی به حساب «مصارف عمومی» یا «مصارف خاص» منتقل می‌شوند.

---

### ۲. سرمایه‌گذاری توسط افراد حقیقی یا حقوقی با نیت خیر (برای کمک به خیریه)

گاهی افراد یا شرکت‌ها پولی را برای انجام کار خیر سرمایه‌گذاری می‌کنند و سود آن را به خیریه می‌دهند (مثلاً سپرده بانکی با سود معین).

#### برای فرد/شرکت سرمایه‌گذار:
* **درآمد حاصل:** سود حاصل از این سرمایه‌گذاری، جزو درآمدهای مشمول مالیات شخص یا شرکت سرمایه‌گذار محسوب می‌شود و باید در اظهارنامه مالیاتی سالانه آن‌ها ثبت و مالیات آن پرداخت شود (مگر اینکه خود آن سرمایه‌گذار مشمول معافیت‌های خاصی باشد).
* **کمک به خیریه:** مبلغی که به عنوان کمک (وجه نقد یا سود سرمایه‌گذاری) به حساب خیریه واریز می‌شود، اگر شرکت باشد، معمولاً جزو **هزینه‌های قابل قبول مالیاتی** (تا سقف ۲ درصد فروش و با رعایت شرایط) محسوب می‌شود که باعث کاهش مالیات بر درآمد می‌شود.

#### برای خیریه دریافت‌کننده:
* این مبلغ به عنوان **کمک‌های اعطایی به مؤسسه** (دریافتی نقدی) در دفاتر خیریه ثبت می‌شود.
* خیریه باید فیش واریزی و نامه پرداخت کمک را در پیوست‌های دفتر روزنامه نگهداری کند.

---

### ۳. مراحل اجرایی برای خیریه‌ها (چگونه ثبت کنیم؟)

اگر مدیر یک خیریه هستید و می‌خواهید درآمدهای سرمایه‌گذاری خود را ثبت کنید:

۱. **افتتاح حساب جداگانه:** توصیه می‌شود برای سرمایه‌گذاری‌ها (مثلاً خرید سهام یا سپرده بلندمدت) یک حساب بانکی جداگانه باز کنید تا از حساب جاری هزینه‌های روزمره تفکیک شود.
۲. **صدور سند حسابداری:**
* در زمان سرمایه‌گذاری (مثلاً خرید سهام): بدهکار حساب «سرمایه‌گذاری‌های کوتاه‌مدت/بلندمدت» و بستانکار حساب «بانک».
* در زمان دریافت سود: بدهکار حساب «بانک» و بستانکار حساب «درآمدهای سرمایه‌گذاری».
۳. **تهیه گزارش مالی:** در پایان سال مالی، این درآمدها در ترازنامه و سود و زیان نشان داده می‌شود.
۴. **ارائه به سازمان امور مالیاتی:** برای برخورداری از معافیت مالیاتی، باید فرم‌های مربوطه (اظهارنامه مالیاتی بر درآمد با ضمیمه‌های اعلامی سازمان امور مالیاتی) را پر کرده و ثبت کنید.

### خلاصه
* **ثبت حسابداری:** در دارایی‌ها (سرمایه‌گذاری) و درآمدها (سود حاصل).
* **ثبت مالیاتی:** درآمد موسسه خیریه اگر در راستای اهداف خیریه هزینه شود، **معاف** است (با ارائه مدارک). درآمد سرمایه‌گذار (فرد یا شرکتی که پول داده) **مشمول مالیات** است (مگر کمک‌های حداکثری که هزینه قابل قبول مالیاتی می‌شود).

**توصیه:** با توجه به پیچیدگی‌های مالیاتی، حتماً از یک **حسابدار رسمی یا مشاور مالیاتی** که با قوانین موسسات خیریه آشناست، برای تنظیم دفاتر و اظهارنامه‌های مالیاتی کمک بگیرید.