در گزارشات مالی خیریه کمکهای غیرنقدی چگونه ارزیابی میشوند

ارزیابی کمک‌های غیرنقدی در گزارشات مالی خیریه‌ها در ایران، تابع قوانین و استانداردهای خاصی است که در ادامه به آن‌ها اشاره می‌کنم:

**1. مبنای قانونی و استانداردهای حسابداری:**

* **قانون مجازات اخلال در نظام اقتصادی و شبکه توزیع کالا و خدمات:** این قانون، مبنای قانونی برخورد با تخلفات مالی و اقتصادی در کشور است و خیریه‌ها نیز مشمول آن هستند.
* **استانداردهای حسابداری ایران:** خیریه‌ها ملزم به رعایت استانداردهای حسابداری ایران هستند، به ویژه استانداردهای مربوط به شناسایی و اندازه‌گیری دارایی‌ها و بدهی‌ها.
* **قانون مالیات‌های مستقیم:** کمک‌های غیرنقدی نیز ممکن است مشمول قوانین مالیاتی باشند و خیریه‌ها باید این موضوع را در گزارشات خود لحاظ کنند.
* **آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های سازمان امور اجتماعی کشور:** این سازمان، متولی نظارت بر فعالیت‌های خیریه‌ها در ایران است و آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های خاصی برای گزارش‌دهی مالی خیریه‌ها صادر می‌کند.

**2. نحوه ارزیابی کمک‌های غیرنقدی:**

* **شناسایی کمک‌های غیرنقدی:** اولین قدم، شناسایی دقیق کمک‌های غیرنقدی دریافتی است. این کمک‌ها می‌توانند شامل کالا، خدمات، دارایی‌های ثابت (مانند زمین، ساختمان، تجهیزات) و غیره باشند.
* **ارزش‌گذاری:** مهم‌ترین بخش ارزیابی کمک‌های غیرنقدی، تعیین ارزش منصفانه آن‌ها است. روش‌های ارزش‌گذاری عبارتند از:
* **قیمت بازار:** اگر کالا یا دارایی مشابهی در بازار وجود داشته باشد، می‌توان از قیمت آن به عنوان مبنای ارزش‌گذاری استفاده کرد.
* **ارزیابی کارشناس:** در صورتی که قیمت بازار مشخصی وجود نداشته باشد، باید از کارشناسان رسمی دادگستری برای ارزیابی کالا یا دارایی استفاده کرد.
* **هزینه جایگزینی:** اگر کالا یا دارایی قابل جایگزینی باشد، می‌توان از هزینه تهیه یا ساخت آن به عنوان مبنای ارزش‌گذاری استفاده کرد.
* **ارزش دفتری:** برای دارایی‌های ثابت، می‌توان از ارزش دفتری آن‌ها (هزینه اولیه منهای استهلاک انباشته) استفاده کرد.
* **ثبت در حساب‌ها:** کمک‌های غیرنقدی باید در حساب‌های مربوطه در ترازنامه خیریه ثبت شوند. به عنوان مثال، اگر خیریه کالایی را به عنوان کمک دریافت کند، باید آن را در حساب "کالا" ثبت کند.
* **افشای اطلاعات:** خیریه باید اطلاعات مربوط به کمک‌های غیرنقدی دریافتی را در یادداشت‌های توضیحی همراه صورت‌های مالی افشا کند. این اطلاعات باید شامل نوع کمک، روش ارزش‌گذاری، و مبلغ ارزش‌گذاری شده باشد.

**3. نکات مهم:**

* **مستندسازی:** تمام مراحل ارزیابی و ثبت کمک‌های غیرنقدی باید به طور کامل مستند شوند. این مستندات باید شامل فاکتورها، قراردادها، گزارش‌های کارشناسی، و سایر مدارک مربوطه باشند.
* **شفافیت:** خیریه‌ها باید در گزارش‌دهی مالی خود شفافیت کامل را رعایت کنند و اطلاعات مربوط به کمک‌های غیرنقدی را به طور دقیق و کامل ارائه دهند.
* **نظارت:** سازمان امور اجتماعی کشور و سایر نهادهای نظارتی، گزارشات مالی خیریه‌ها را بررسی می‌کنند و در صورت مشاهده هرگونه تخلف، اقدامات لازم را انجام می‌دهند.

**4. چالش‌ها:**

* **تعیین ارزش منصفانه:** تعیین ارزش منصفانه کمک‌های غیرنقدی می‌تواند چالش‌برانگیز باشد، به ویژه اگر کالا یا دارایی مشابهی در بازار وجود نداشته باشد.
* **عدم وجود استانداردهای جامع:** در حال حاضر، استانداردهای جامع و کاملی برای ارزیابی کمک‌های غیرنقدی در ایران وجود ندارد.
* **نظارت ناکافی:** نظارت بر فعالیت‌های خیریه‌ها و گزارش‌دهی مالی آن‌ها ممکن است کافی نباشد.

**منابع مفید:**

* **سازمان امور اجتماعی کشور:** [https://www.behzisti.gov.ir/](https://www.behzisti.gov.ir/)
* **انجمن حسابداران مدیریت ایران:** [https://www.imanet.org/](https://www.imanet.org/)

**توجه:** این اطلاعات صرفاً جنبه اطلاع‌رسانی دارد و نباید به عنوان مشاوره حقوقی یا مالی تلقی شود. برای دریافت اطلاعات دقیق‌تر و به‌روزتر، به منابع قانونی و استانداردهای حسابداری مراجعه کنید.